Gliwickie Metamorfozy"  Stowarzyszenie na Rzecz Dziedzictwa Kulturowego Gliwic
 

Na tropie Carla Heidenreicha

budowniczego pałaców

 

   www.gliwiczanie.pl

 

   Twórca tak "prestiżowych" obiektów w naszej najbliższej i nieco dalszej okolicy, jest postacią właściwie całkowicie nieznaną. Nie wytyczał wprawdzie nowych kierunków w architekturze, ale skala obiektów, w których budowie uczestniczył robi wrażenie. Zainteresowałam się tą postacią po wizycie w Tworkowie. Mimo, że często wspomina się o nim jako o architekcie - nie miał ukończonych studiów.

   Piszę "uczestniczył" a nie "projektował", gdyż nie zawsze można rozgraniczyć jego udział, od udziału jego mistrza Karla Lüdecke. W każdym razie - nie wgłębiając się zbytnio w to "kto ile czego zaprojektował" wybrałam się w słoneczną październikową niedzielę śladem obiektów, w których Heidenreich "maczał palce". 

   Ale zanim przejdę do plonów tej wyprawy - parę zdjęć z jego dzieł. które widziałam wcześniej:

   Pławniowice

...

   Tworków

...a tak było kiedyś

   No i przechodzimy do wycieczki właściwej

   Tułowice

...

   Łambinowice - Heidenreich budował nie tylko pałace - wiemy o dwóch kościołach jego autorstwa, w Łambinowicach i Rudzie Śląskiej-Goduli

   I tu mały przerywnik. Choć byłam ukierunkowana wyłącznie na dzieła Heidenreicha, to kiedy na drodze "stanął" mi ten niesamowity cmentarz - nie mogłam się nie zatrzymać.

...

   Frączków

   pozbawiony wież i otynkowany - zupełnie zmienił pierwotny charakter

    Więcej charakteru zachowały zabudowania gospodarcze

...

   Po drodze mijamy pałac w Rysiowicach - nie znalazłam danych o projektancie, ale podobny :) Niestety obudowany dawnym PGR-em

   PGR PGR-em, ale jak widać obora też może być ciekawa

...

   Jędrzejów

...

   Grodków - tu urodził się Carl Heidenreich, więc obowiązkowo trzeba było się choć na chwilę zatrzymać. Niestety na starym cmentarzu stara jest wyłącznie brama - wewnątrz ani jednego starego grobu - przeszliśmy wzdłuż i wszerz.

...

   I na koniec cel główny podróży - Kopice. Byłam uprzedzona, że ochrona czujna i nieprzejednana, ale widząc stare ujęcia panoramiczne pałacu/zamku, nie spodziewałam się, że wokół będzie aż tak zarośnięte. Dość powiedzieć, że pokrzywy sięgały do szyi (mojej), komary jadły żywcem, a jedyne ujęcie panoramiczne przypłaciłam błotną kąpielą.

   Ale nie żałuję :)

 

tak, tak - to ta sama elewacja co na pocztówce powyżej

   szukając po lesie jakiegoś prześwitu natrafiliśmy na to zrujnowane mauzoleum

   Na cały kompleks składają się oprócz pałacu również inne ciekawe zabudowania

   I na koniec ten zapowiadany widok z błota

...

   Do kompletu czekają mnie jeszcze wyprawy do Goduli, Wrocławia i Kwietna

SUPLEMENT- KOPICE W 2008 ROKU

 

 

 

Materiały źródłowe:

 

Ewa Chojecka red., Sztuka Górnego Śląska, Katowice 2004

Irma Kozina, Pałace i zamki na pruskim Górnym Śląsku w latach 18501914, Muzeum Śląskie, Katowice 2001

Pilch J., Leksykon zabytków architektury Górnego Śląska, Arkady 2008

 

Fotografie archiwalne:

 

Łaziła po zaroślach, fotografowała i opisała: Małgorzata Malanowicz